Zo blijf je koel in een hittegolf

Verhip vogelt 't uit

Het belooft een hete zomer te worden dit jaar. We zitten midden in een hittegolf waar voorlopig nog geen einde aan komt, maar hoe houd je nu het beste je hoofd koel in deze temperaturen? Toen ik vanmiddag mijn zweet stond weg te spoelen onder de douche bedacht ik me dat me altijd verteld was dat je beter niet te koud kon douchen met zulk warm weer en dat je beter een kopje warme thee kon drinken dan een glas koude limonade. Maar klopt dat eigenlijk wel?

Ik blijk niet de enige te zijn die zich dit afvroeg, er zijn zelfs serieuze onderzoeken gedaan naar het effect van de temperatuur van een drankje op je lichaamswarmte. Waar eerder onderzoek vaak liet zien dat je lichaamstemperatuur steeg als je een warm drankje nuttigde, liet een recentere studie zien dat dit plaatje niet helemaal klopte.  Waar in de vorige studies de lichaamstemperatuur alleen rectaal werd gemeten (en dus vrij dicht op de plek waar het hete drankje zich bevind), gebruikten Ollie Jay en zijn collega’s meerdere manier en plaatsen om de lichaamstemperatuur te meten. Maar het allergrootste verschil was misschien wel dat zij ook keken naar de invloed van de drankjes op de hoeveelheid transpiratie van de proefpersonen.

Want hoewel de meeste mensen zweet maar vies vinden, is het een belangrijk wapen van je lichaam om je te beschermen tegen oververhitting. Het zweet op je lichaam verdampt en neemt op deze manier een beetje van je lichaamswarmte op. Bovendien voelt het natte zweet koel aan op je huid. Hoe meer je zweet, hoe meer warmte je theoretisch kwijtraakt.

Uit het onderzoek bleek dat mensen na een warm drankje meer gingen zweten terwijl een koud drankje juist een remmend effect had op de transpiratie (geen hete koffie , maar een ijskoud drankje drinken voor je belangrijke sollicitatiegesprek dus!). Dat is natuurlijk niet heel verrassend, maar de toename in zweet bleek meer dan genoeg te zijn om het kleine verschil in lichaamstemperatuur te compenseren. Mensen die een warm drankje dronken konden dus uiteindelijk meer van hun ‘hitte’ kwijt, hun totale warmte-opslag was kleiner. Een belangrijke kant-tekening die de auteurs maken is dat het toenemende zweten alleen maar effectief is als het zweet ook daadwerkelijk kan verdampen. In een warme vochtige omgeving waar het zweet alleen maar van je lichaam afdruppelt heeft het weinig zin.

Het effect van koude drankjes op je lichaamstemperatuur: De zwarte balkjes geven aan hoeveel warmte je lichaam kwijtraakt door het drankje. Een ijskoud drankje (links) kan de meeste warmte opnemen en koelt je lichaam dus het meeste af. Maar zoals je ziet houdt je lichaam veel meer warmte vast doordat je minder gaat zweten (witte balkjes) dus per saldo koel je niet af van een koud drankje. Bron: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4964991/

In een later onderzoek hebben ze zelfs bepaald waar de sensoren moeten zitten die reageren op het warme drankje. Ze voerden het experiment nog een keer uit, maar verdeelden de proefpersonen in twee groepen. De eerste groep liet het drankje alleen in de mond rondgaan en spuugde het daarna uit, terwijl de tweede groep het drankje rechtstreeks in de maag kreeg via een slangetje. Het bleek dat alleen die tweede groep een groot verschil in zweetvorming liet zien. Ze gingen harder zweten van een warm drankje en juist minder van een koud drankje. De temperatuursensoren die voor deze reactie zorgen bevinden zich dus ergens in de maag.

Je raakt dus meer dus meer warmte kwijt als water (of zweet) op je huid verdampt dan wanneer je koel water drinkt. Maar het drinken van een koel drankje geeft je wel een lekker fris gevoel en dat is natuurlijk ook wat waard. Dus drink gerust een koel drankje als het je er zin in hebt, maar als je echt wilt afkoelen gooi dat glas dan gewoon over jezelf heen en ga ergens staan waar het vocht goed kan verdampen.

Zweten is niet de enige manier die je lichaam heeft om zijn temperatuur te regelen. Het controleren van de bloedtoevoer naar de huid speelt ook een grote rol. Je bloed vervoert namelijk niet alleen voedingsstoffen, maar ook warmte. Door te bepalen waar het bloed heen wordt gestuurd, bepaalt je lichaam dus ook waar warmte heen wordt gestuurd. Zo wordt in een hele koude omgeving de bloedtoevoer naar je huid enorm verminderd, waardoor de warmte binnen blijft. In een warme omgeving daarentegen wordt de bloedtoevoer enorm vergroot om zo de overtollige warmte via de huid kwijt te kunnen raken.

Je kunt je voorstellen dat een koude douche vergelijkbaar is met een koude omgeving. Je lichaam reageert daar op door de bloedtoevoer naar de huid sterk te verminderen. Het voelt dus lekker koel, maar eigenlijk zorg je ervoor dat je lichaam de hitte slechter kwijt kan raken. Op de langere termijn is het dus niet effectief. Een warme of lauwwarme douche is dan beter. Zweet ze!

bronnen:

https://www.runnersworld.com/training/a20788309/hot-drinks-v-cold-drinks-for-cooling/

https://theconversation.com/does-drinking-hot-tea-in-summer-really-cool-you-down-62854

https://theconversation.com/health-check-do-cold-showers-cool-you-down-71004

By   -   jul 26, 2018   -   0 Comment
YOU MIGHT ALSO LIKE